Nietssches Perspectivisme en de "ogenopende" opera 'Les Bienveillantes"

Wanneer Nietssche over perspectivisme spreekt bedoelt hij daarmee dat de waarheid nooit eenzijdig is. Het is altijd nodig om alle kanten, alle perspectieven te bekijken. Daarom dat dit stukje Nietssche en de opera Les Bienveillantes perfect samengaan.

Les bienveillentes of de welwillenden in het Nederlands is een tragische opera over Maximilian Aue tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij is een intellectueel man, maar tegelijk een getraumatiseerde, homoseksuele nazi, een zeer ambigue figuur dus. 

De oorlog geeft ons altijd een beeld van de mensen midden in de oorlog. Ze zijn wreed en totaal niet empathisch. Dat is dus niet de waarheid volgens Nietssche. We moeten langs alle kanten een zaak bekijken om er een volledig begrip van te kunnen verkrijgen. Daarom dat deze opera ook zo goed past binnen Nietssche zijn filosofie. Tijdens de opera zien we geen oorlog, we zien een gebroken man die emotioneel zwaar getroffen is door de oorlog zich daarin volledig verliest.

Hij is wanhopig, getraumatiseerd, volledig gebroken door de oorlog. Dat is echter niet het enige dat we van Aue te zien krijgen. Hij is homo, maar heeft tegelijk een incestueuze relatie met zijn zuster met wie hij ook twee kinderen heeft. We leren hem beter kennen en hij bewijst zo dat hij meer is dan een nazi. Hij ziet onbeschrijflijk af van de oorlog, en niet enkel tijdens de oorlog, ook daarna heeft hij er nog verschrikkelijke nachtmerries van.

Ik kan me heel erg vinden in dit stukje Nietssche. Ik denk dat het belangrijk is om mensen nooit op het eerste zicht te beoordelen. We hebben allemaal wel eens vooroordelen, maar het is noodzakelijk om die te overstijgen. Er zit vaak veel meer achter een persoon en in deze opera wordt dat zeer duidelijk.

Het is een kort postje geworden over een lange opera, maar ik denk dat het verband wel duidelijk is. Dit ook slechts een klein fragmentje uit Nietssches uitgebreide filosofie, maar het is een fragmentje dat heel mooi aansluit bij de opera en daarom vond ik het niet nodig om er veel meer bij te betrekken.